Woord van de Week

Tekstsoorten

Om jouw verhaal goed over te brengen heb je de juiste woorden nodig. Dat zijn de woorden waarmee jij zonder omwegen en zijsporen tot de kern komt. Ze sluiten bovendien precies aan op jouw intentie en doel. Juiste woorden zijn dus telkens uniek. Ze voegen zich naar tekstsoorten en -vormen, verteller en publiek. Logisch denk ik, maar hoe vind je nu die van jou?

tekst de, -en 1 geheel van de bewoordingen waarin een geschrift, toespraak of dergelijke is gevat 2 onderwerp van behandeling (in uitdrukkingen, zoals bijvoorbeeld: bij de tekst blijven voet bij stuk houden / hij had even geen tekst hij wist even niet wat te zeggen) 3 beschrijving of toelichting naast het afgebeelde 4 de woorden van een compositie voor zangstemmen 5 het drukwerk van een tekst 6 drukletter van 16 punten 7 korte passage uit de Bijbel (al dan niet op een kaart voor aan de muur)

Het begin

Jouw behoefte aan een sterke tekst begint bij jouw verhaal en het doel dat je wilt bereiken door het te delen. Als je een tijdlijn zou tekenen tussen jouw verhaal en het te bereiken doel, dan staan de juiste woorden ongeveer halverwege de tweede helft. Er zitten best nog wel wat stappen tussen.

Tijdlijn van verhaal naar doel. De juiste woorden vind je ongeveer halverwege de tweede helft van het proces.

Het fijne nieuws is dat je een deel van die stappen automatisch aan het zetten bent op het moment dat je jouw doel bepaalt. De kunst is om je bewust te zijn van dat automatisme. Als je jouw verhaal wilt delen met als doel anderen te inspireren, dan weet je dat je een inspirerende tekst nodig hebt. Wil je jouw publiek informeren, dan ga je voor een informerende tekst. Het tekstdoel zegt iets over de tekstsoort en geeft je een idee van de mogelijke tekstvorm.

Tekstsoorten

Een inspirerende tekst kan informatief zijn en vice versa. Tekstsoorten kunnen elkaar dus overlappen. Het zijn geen vaste hokken waarin je een verhaal hoeft te proppen. Je mag als verteller verschillende tekstsoorten door elkaar gebruiken. Je zou kunnen stellen dat het bepalen van een tekstsoort daarom niet zo heel zinnig is.

tekstsoort de 1 categorie waartoe een tekst behoort, bijvoorbeeld proza, poëzie, gesprek of lezing

Houvast

Maar, hoewel tekstsoorten geen rigide grenzen stellen, vormen ze wel een handig hulpmiddel. Tekstsoorten geven richting zonder te belemmeren. Als verteller of schrijver behoud je zo volop de ruimte voor inspiratie en creativiteit, terwijl je het doel van de tekst niet uit het oog verliest. Handig voor jou en wel zo fijn voor je uiteindelijke publiek.

Verschillende tekstsoorten

Teksten zijn grofweg in zes verschillende categorieën te verdelen. Niet iedereen gebruikt dezelfde termen per categorie, maar inhoudelijk komen de tekstsoorten uit de meeste lijstjes natuurlijk wel met elkaar overeen. En aangezien tekstsoorten vooral dienen als houvast en niet zozeer als regel of vereiste, is dat helemaal prima. De zes tekstsoorten:

  1. Informatieve teksten, uiteenzettingen. Hierin worden feiten beschreven.
  2. Opiniërende teksten, beschouwingen. De verteller deelt zijn of haar mening.
  3. Overtuigende teksten, betogingen. Bedoeld om gedachten te beïnvloeden.
  4. Activerende teksten. Zet aan tot het uitvoeren van een bepaalde actie.
  5. Diverterende, ontspannende teksten. Voor amusement, ontspanning of vervoering.
  6. Expressieve teksten. De gevoelens van de verteller staan centraal.
Verschillende tekstsoorten bij elkaar.

Ondergewaardeerde tekstsoort?

Volgens sommigen zijn er slechts vijf tekstsoorten. Nummer zes, de expressieve tekst, laten zij buiten beschouwing. Best begrijpelijk, want in praktijk zal je vooral de eerste vijf tekstsoorten gebruiken om jouw verhaal te delen. Maar voor de romantici en introverte expressievelingen onder ons is de zesde tekstsoort misschien wel de belangrijkste van allemaal. Onder deze categorie vallen namelijk hartuitstortingen in tekstvormen zoals liefdesbrieven en dagboeken.

De volgende stap

Wanneer je de tekstsoort hebt vastgesteld kun je nadenken over de tekstvorm. Neem bijvoorbeeld een stripverhaal en een roman. Die horen beide thuis in categorie vijf, de diverterende ofwel ontspannende teksten. Toch zijn het twee heel verschillende manieren om een verhaal te vertellen. Over het algemeen bereiken ze ook allebei een andere doelgroep.

Voordeel

Als je als verteller heel bewust bent van jouw verhaal, intentie en doel, dan heb je een mooie voorsprong in het vaststellen van de best geschikte tekstvorm. Wat voor jou klopt, sluit dan waarschijnlijk ook goed aan op jouw (beoogde) publiek. Zo krijgt jouw verhaal stap voor stap de woorden die het verdient!

0 reacties

Een reactie versturen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Heb je een goed verhaal, maar mis je de juiste woorden?
Ik help je graag op weg in een gratis en vrijblijvend adviesgesprek.

Jouw verhaal verdient de juiste woorden, een heldere stem die jouw publiek bereikt én inspireert. Luverei helpt jou die stem te vinden met schrijf- en redigeerwerk. Door aandachtig te luisteren, met zorg te verwoorden en vol passie te boeien. Geef jouw verhaal de woorden die het verdient. Laat van je horen!

Contact

E-mail sara@luverei.nl
Telefoon 06 20996290

KvK 71507671
Btw-id NL002281312B61